Κωνσταντίνος Νίγδελης

Κατά την αρχαιότητα, και πριν από την περσική κυριαρχία, τα Κοτύωρα αποτελούσαν ανεξάρτητη δημοκρατική πολιτεία, ενώ ο Αρριανός, στο έργο του «Περίπλους Ευξείνου», κατά το 2ο αι. μ.Χ. τα αναφέρει ως μια μικρή πόλη. Κατά την εποχή του Φαρνάκη Α΄ (185-170 π.Χ.) η πόλη των Κοτυώρων υπέπεσε σε κατάσταση μικρού αλιευτικού οικισμού και μετά το 63 π.Χ. ο Πομπήιος εγκατέστησε εδώ μερικές αλιευτικές οικογένειες για τις ανάγκες των ρωμαϊκών λεγεώνων.

Επί βυζαντινών τα Κοτύωρα δεν έχουν ιδιαίτερα σημαντική παρουσία, ενώ το 1204 υπάγονται στην Αυτοκρατορία της Τραπεζούντας. Το 1454 περιέρχονται στην κυριαρχία του Σουλεϊμάν, ο οποίος παρέδωσε την πόλη στον Πορθητή, το 1461. Να σημειωθεί πως διερχόμενος ο Πορθητής παρατήρησε πως οι Έλληνες κάτοικοί της εγκατέλειψαν την πόλη τους και έφυγαν προς διάφορες κατευθύνσεις, αφού προηγουμένως έκαψαν τα σπίτια τους για να μην τα χρησιμοποιήσουν οι Τούρκοι. Τότε διέταξε την εκ θεμελίων καταστροφή της για να εξαφανιστεί κάθε ίχνος της.

Τα σημερινά Κοτύωρα, Ορντού, σύμφωνα με τη σύγχρονη ονομασία, εικάζεται πως έχουν χτιστεί στην ίδια ή σε παρακείμενη με την αρχαία πόλη τοποθεσία, πράγμα που επιβεβαιώνουν και τα ευρήματα που έφεραν στο φως αρχαιολογικές ανασκαφές. Ο Παπαμιχαλόπουλος αναφέρει ότι στα Κοτύωρα, το 19ο αι., βρέθηκε άγαλμα ανδρός που παραπέμπει στο θεό Ερμή.

Ηράκλεια η Ποντική ήταν αρχαία ελληνική πόλη της Παφλαγονίας, χτισμένη στις ακτές της Βιθυνίας στη Μικρά Ασία, στις εκβολές του ποταμού Λύκου.

Αντιστοιχεί στη σημερινή πόλη Karadeniz Ereğli της Τουρκίας, το όνομα της οποίας είναι πιστή μεταγραφή του αρχαιοελληνικού ("Karadeniz": Μαύρη Θάλασσα, "Ereğli": Ηράκλεια).

Η Ηράκλεια ιδρύθηκε στις ακτές του Ευξείνου Πόντου στα 560-558 π.Χ. ως αποικία των Μεγάρων. Της έδωσαν το όνομα αυτό προς τιμήν του μυθικού ήρωα Ηρακλή, επειδή πίστευαν ότι από ένα σπήλαιο που βρισκόταν στην περιοχή εισήλθε στον Άδη. Οι άποικοι υπέταξαν τους αυτόχθονες κατοίκους αλλά συμφώνησαν μαζί τους να μην τους πουλήσουν ως σκλάβους έξω από την πόλη.

Σύντομα οι κάτοικοι της Ηράκλειας απέκτησαν πλούτο από την καλλιέργεια της εύφορης γης και από την αλιεία, με αποτέλεσμα να θέσουν υπό τον έλεγχό τους μια ευρύτερη παράλια περιοχή που έφθανε στα ανατολικά ως τα Κοτύωρα. Μάλιστα, ίδρυσαν νέες αποικίες: τα Κοτύωρα, την Καλλάτη και τη Χερσόνησο.

Η ανεξαρτησία της πόλης απειλήθηκε συχνά από τους Γαλάτες και του κατοίκους της Βιθυνίας. Τελικά, καταστράφηκε στους Μιθριδατικούς πολέμους.

Από την Ηράκλεια καταγόταν ο φιλόσοφος Ηρακλείδης ο Ποντικός και ο ιστορικός συγγραφέας Μέμνων ο Ηρακλείδης, που έζησε τον 1ο αιώνα μ.Χ. Ο Μέμνων συνέγραψε την ιστορία της πόλης σε 16 τόμους, από τους οποίους σώθηκαν οι τόμοι 9-16. Σε αυτούς εξιστορείται η περίοδος από τον τύραννο Κλέαρχο (364-353 π.Χ.) ως τα χρόνια του Ιούλιου Καίσαρα (40 π.Χ. περίπου).

Περιέχει ενδιαφέρουσες λεπτομέρειες για την εισβολή των Γαλατών στην Ασία, την αρχική συμμαχία τους με τους κατοίκους της Ηράκλειας και την εν συνεχεία βίαια επίθεση εναντίον της.

Ιστορική πόλη του Πόντου στην περιοχή της Παφλαγονίας…
Πληροφοριακά
-Είναι γενέτειρα βυζαντινών αυτοκρατόρων… η ιδιαίτερη πατρίδα της μεγάλης αυτοκρατορικής οικογένειας των Κομνηνών.
-Η πόλη κατελήφθη από τους Σελτζούκους το 1330… και οριστικά, μετά από ανακαταλήψεις από τους βυζαντινούς, το 1393.

Γεννήθηκε στον Πόντο το 1884 και απεβίωσε στη Θεσσαλονίκη το 1959.
-Το 1902 απεφοίτησε από το φημισμένο “Φροντιστήριον” Τραπεζούντος… στη συνέχεια σπούδασε νομικά στην Κωνσταντινούπολη… συνέχισε τις σπουδές του στο Παρίσι… και έλαβε πτυχίο στις πολιτικές και κοινωνικές επιστήμες…
-Το 1917 ιδρύει στο Ροστόβ την «Ευξεινοπόντειον ΄Ενωσιν» και πρωτοστατεί στην ίδρυση της «Κεντρικής Ενώσεως των Ποντίων» στο Αικατερινοντάρ το 1918.
-Το 1919 συμμετέχει στην Εθνοσυνέλευση των Ποντίων του Βατούμ, της οποίας διετέλεσε τελευταίος πρόεδρος, με σκοπό την αποκατάσταση του Πόντου και τη δημιουργία ανεξάρτητης-αυτόνομης Δημοκρατίας.
-Η πατριωτική δράση του έχει ως αποτέλεσμα την ερήμην καταδίκη του σε θάνατο με απαγχονισμό από τα δικαστήρια “ανεξαρτησίας” της Αμάσειας, που οργάνωσαν οι νεότουρκοι και οδήγησαν στον θάνατο χιλιάδες Έλληνες του Πόντου.
-Το Σεπτέμβριο του 1922 έρχεται πρόσφυγας στην Ελλάδα.
-Αγωνίζεται για τα δικαιώματα των προσφύγων που κατέφυγαν στην Ελλάδα μετά τη μικρασιατική καταστροφή.
- Ασχολήθηκε ενεργά με την πολιτική και από το 1923 εκλεγόταν συνεχώς Βουλευτής Θεσσαλονίκης… αλλά και Υπουργός Πρόνοιας, συμμετέχοντας στην κυβέρνηση του κόμματος Φιλελευθέρων” (1930-1932)…Υπουργός Γενικός Διοικητής Βορείου Ελλάδος.
Υπήρξε απλός στη ζωή του, φιλοδίκαιος, χαριτολόγος και προπάντων φλογερός πατριώτης.